Bitwa pod Grunwaldem w 1410 r. stanowiła punkt kulminacyjny, jednak walki z Zakonem trwały jeszcze wiele lat. Uczestniczyły w nich obok rycerstwa polskiego również zaciężne wojska husyckie, które wyróżniały się nowymi rodzajami broni i prostą, lecz niezwykle skuteczną formą walki w taborze, który tworzyły specjalnie wykonane wozy. Pomysłodawcą takiego sposobu prowadzenia działań zbrojnych był Jan Żiżka, przywódca Taborytów - radykalnego odłamu ruchu husyckiego.
Projekt ma charakter międzynarodowy ponieważ przygotowywany jest przez Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie oraz Centrum Czeskie w Warszawie i Husyckie muzeum w Taborze (Czechy), Instytut Słowacki w Warszawie i Szariskie Muzeum w Bardejovie (Słowacja), Węgierski Instytut Kultury w Warszawie i Deri Muzeum w Debreczynie (Węgry) we współpracy z kilkoma muzeami z Czech, Słowacji i Węgier.
Wystawa otrzymała dofinansowanie z Międzynarodowego Funduszu Wyszehradzkiego, w ramach którego m.in. planowane jest wydanie informatora-katalogu w czterech językach oraz odwiedzenie muzeów w Czechach, na Węgrzech i na Słowacji.
Wystawa ma charakter interaktywny. Zakłada nie tylko, poza niniejszym projektem, prezentację zabytków z czasów średniowiecza, plansz tekstowych i map ale przede wszystkim dużą liczbę rekonstrukcji i replik uzbrojenia, ubiorów i wyposażenia wojsk husyckich z pierwszej połowy XV wieku. Wykonane zostaną po raz pierwszy repliki słynnych wozów husyckich z bronią palną i drzewcową. Wszystkie kopie i repliki zostaną wykonane technikami i w sposób umożliwiających praktyczne zastosowanie. Pod opieką instruktorów możliwe będzie wcielenie się w żołnierza średniowiecznego. Wystawie towarzyszyć będą pokazy użycia broni palnej i drzewcowej oraz życia obozowego z okresu średniowiecza. Wystawa zawiera multimedialne prezentacje, m.in. sposoby prowadzenia walk w średniowieczu.
Patronat nad wystawą objął Marszałek Województwa Mazowieckiego Pan Adam Struzik oraz ambasadorowie Czech, Słowacji i Węgier.
Wystawa zostanie włączona w program imprez związanych z obchodami 600-lecia bitwy pod Grunwaldem. Promowana więc będzie przy okazji organizowanych imprez masowych (np. podczas rekonstrukcji bitwy pod Grunwaldem i przeprawa wojsk pod Czerwińskiem n/Wisłą). Ponadto przewidujemy objęcie patronatu nad nią przez TVP oraz radio i prasę.
Wystawa będzie pokazywana w 2010 r. w szeregu miejscowościach w Polsce (Warszawa, Czerwińsk n/Wisłą, Grunwald, Ciechanów, Głogów, Kozienice, Płock, Taczów, Jedlnia), a w 2011 i 2012 r. przewidziany jest jej pokaz na terenie Czech (Tabor, Pilzno, Kutna Hora), Słowacji (Bardejov, Zwoleń, Nitra, Trnava) oraz Węgier (Debreczyn, Nyreghaza, Miszkolc).
Wojciech Borkowski
Marek Zalewski |
|